ÖZET

Erişkin hastalarda en sık bel ve bacak ağrısı ve pareziye neden olan spinal bozukluk lomber spinal dar kanaldır. Kanal daralmasının en önemli nedenlerinden birisi ligamentum flavum hipertrofisidir. Ligamentum flavum hipertrofisinin histopatolojisi hakkında literatür de yapılmış çok az çalışma mevcut olup hipertrofinin patolojik mekanizması hakkında kesin bir bilgi yoktur. Bu amaçla klinik ve histolojik yaklaşımları içeren multidisipliner bir çalışma planlanmıştır.

Lomber spinal dar kanal (12 hasta) ve lomber disk hernisi cerrahisi (10 hasta) esnasında toplanan 22 ligamentum flavum örneklerinde histolojik değerlendirme yapılmıştır. Fibrosis ve elastik lif derecesini anlamak için her bir ligamentum flavum örneğine Mason Trikrom ve Verhoaff-van Gieson elastik boyama yapılmıştır.

Her iki grup arasında fibrozis ve elastik lif kaybı açısından herhangi bir fark bulunmadı. Gruplardan bağımsız olarak yaşla birlikte histolojik olarak ligamentum flavumda fibroziste artış ve elastik liflerde azalış tespit edildi. Sonuç olarak yaş arttıkça artan fibrozis ligamentum flavum hipertrofisinde ana nedenlerden biri olduğu fikri edildi.